|
... ادامه فصل سه سي تير 1331 مصدق روز 28 تير 1331 استعفا داد و قوام السلطنه با شعار كشتيبان را سياستي دگر آمد ، به نخست وزيري رسيد . تظاهرات گروه هاي سياسي وبرخورد پليس در فاصلة 28 تا 30 تير در حوالي بهارستان توسط پاته نيوز ( در قطعه فيلمي تحت عنوان Persia US aid if … )ضبط شده است .دوربين از بالاي ساختماني در شمال ميدان بهارستان و مشرف بر مجلس ، افرادي را نشان ميدهد كه به مقابله با پليس سواره مي روند . ( اين صحنه در فيلمهاي بعدي به جاي 28 مرداد يا روزهاي مهم ديگر جا زده شده . در اين قديمي ترين منبع متعلق به 28 تا 30 تير1330 است ) در يك صحنة ديگر از پائين ، مردي جوان به مقابلة پليس مي رود كه دوستانش اورا دور مي كنند . شمس قنات آبادي ، پشت به دوربين ، به سوي مجلس ميرود و به اصرار فيلمبردار ، بر مي گردد و به دوربين مي نگرد .در صحنة بعد ، اندكي دورتر او را روي يك چهار پايه در حال سخنراني مي بينيم . دكتر حسين فاطمي نيز ازبين جمعيت خارج مي شود ، به سوي مجلس مي رود ، مي ايستد . تنهاست . مصدق با در اختيار گرفتن تصدي وزارت دفاع به نخست وزيري باز ميگردد. نكتة قابل ذكر اين كه گرچه دكتر نفيسي از چندين فيلم با تصوير آيت الله كاشاني نام برده ولي در ايران جز تصويري كه آيت الله را در خانة ويران دكتر مصدق نشان ميدهد ، موجود نيست . به عبارت ديگر خريداري نشده است . در فهرست مذكور تحت عنوان «امور سياسي ، دورة مصدق و تظاهرات سياسي » از آيت الله كاشاني در اصفهان و در مكه ( انگليس را به جهاد تهديد مي كند ) تصوير وجود دارد .
سال 1332 عليرغم اسناد نوشتاري ، از ماجراهاي سال 1332 اسناد بصري چنداني در ايران وجود ندارد . هرچند مي دانيم كه از جلسة رسمي وزارت امور خارجه در تاريخ 21 مرداد 1332 « براي رفع اختلاف مالي وحدودي وغيره با نمايندة اتحاد جماهير شوروي» توسط چندين فيلمبردار خارجي ، فيلمبرداري شده است (13) بنا به نوشتة ناصر نجمي سرپرست ادارة كل تبليغات و راديو تبريز ، وي در اواخر مرداد 1332 كوشش هايي براي نمايش فيلمهاي سي تير ورفراندوم بخرج داد. (14)ابراهيم گلستان و سعيد نيوندي نيز از حوادث آنروزها فيلم گرفته اند. بهر صورت تنها فيلم باقي مانده ، تا اين لحظه با عنوان بنديِ Iran محصول تله نيوز است كه : آژان هاي 28 مردا درحال شعار دادن هستند تصوير خانة شمارة 109 را مي بينيم كه غارت شده بازديدِ بقايي ، شمس قنات آبادي ، آيت الله كاشاني و فضل الله زاهدي از خانة ويران . افسران ، سوار برجيپ ها باكلت و سربازان مسلسل بدست سوار كاميون ها ، در شهر خلوت در اينجا بايد اضافه كنم كه فيلمبرداران ايراني از جملة ابراهيم گلستان فيلم هاي خود را براي خبر گزاريهاي خارجي مي فرستادند و بعيد نيست كه با نام خبرگزاري ثبت شده باشد . نمي دانم . Shah returns in triumph شاه را در فرودگاه رم مي بنيم . در عراق مورد استقبال شاهزاده عبدالله و آيت الله صدر، رئيس مجلس سناي عراق قرار مي گيرد . در تهران ، ارتشبر تانك ها گل زده ، براي استقبال از شاه آماده مي شود . شعبان جعفري سوار بر جيپ ارتشي است . چند نفراز جاهل ها ، عكس شاه را پشت سرشان گذاشته اند ( به فرودگاه مي روند ؟ ) نيروهاي ارتش در خيابان ها در بازگشت از فرودگاه در تصويري از مستقبلين ، شعبان جعفري با يك دسته گل بزرگ ديده مي شود. «مصدق از برابر شورش ايران مي گريزد و شاه آمادة بازگشت مي شود» (ossadegh flees Iran riots Shah prepares flight home) شاه در ايتاليا مصاحبة مطبوعاتي دارد . روزنامة امريكن چاپ رم داراي عناويني از مسائل ايران ، شاه و مصدق است . دوربين روي روزنامه حركت مي كند. محل اقامت شاه در ايتاليا شاه روي پلكان هواپيما با خبرنگاران گفتگو مي كند. شورش در ايران (Persian revolt ) با يك بناي مذهبي شروع مي شود. ثريا وشاه به كشور باز مي گردند. ( در نسخه اي از اين فيلم گذشته مرور مي شود وبا تصاويري از سي تير، وروددكترفاطمي به مجلس، فرو انداختن مجمسة رضا شاه در 25مرداد 32 ، پالايشگاه آبادان ، خروج انگليسي ها و هيئت خلع يد در آبادان همراه است ) «مصدق محاكمه مي شود » (محصول مو وي تون نيوز ) مصدق ، بيمار وخسته ، به همراه وكيل تسخيري اش سرهنگ جليل بزرگمهر وارد دادگاه تجديد نظر (؟)ارتش مي شود . سرتيپ حسين آزموده ، دادستان دادگاه نظامي ، زير عكس شاه ايستاده است . ( در تصاوير ديگر از دادگاه دكتر مصدق توسط دو نظامي بداخل دادگاه آورده شده ، مي نشيند)0 مصدق خم مي شود . پيشاني بر روي دست مي گذارد تا استراحت كند . در صحنة ديگري از دادگاه ، مصدق خشمگين مي غرد . همانطور كه پيش از اين گفته شد ، نه تنها تصاوير آيت الله كاشاني در ايران وجود ندارد بلكه تصاوير دكتر مصدق نيز ، بسيار گزينشي است . در حاليكه از تشييع جنازة افشار طوس ، مصدق بر روي دوش مردم ، هيسئت دولت ، مصدق در احمد آباد و در خانه اش و از مراسم تشييع جنازة وي فيلمبرداري و در آرشيو هاي دنيا حفظ مي شود .
فصل یک: 1287تا 1319 شمسی ما به عنوان دیگران / علف / تصویر یک شهر ایرانی فیلم هایی درباره نفت / جشن عروسی ولیعهد بخش دو: ایران در اشغال از دریچه دوربین متفقین - 1320 تا 1330 شمسی اشغال / کنفرانس تهران / مسئله آذربایجان اما انگلیسی ها / آمریکایی ها / ایران پرسیای جدید بخش سه: تصویر دکتر مصدق و زمانه او در سینمای مستند فیلمبرداران پارامونت در ایران / هیئت خلع ید در آبادان / خروج انگلیسی ها مصدق مسئله نفت را به سازمان ملل می برد
|
||