پرسش های پیک مستند

1 – واقعـۀ خوب برای سینمای مستند سال 1385

2 – واقعۀ بد برای سینمای مستند سال 1385

3– بهترین فیلم هایی که امسال دیدید ( 3 تا 5 فیلم )

4 – مهم ترین آدم ها در سینمای مستند سال 1385

5 – خواست و آرزویتان برای سینمای مستند سال 1386

پاسخ های همایون امامی

 1– وقایع خوب برای سینمای مستند در سال 1385

پاسخ: در سالی که گذشت، چند واقعه‌ی خوب داشتیم. صرف‌نظر از نقش اجرایی من در آن، به نظرم مهمترین واقعه‌ی سینمای مستند در سال گذشته، برگزاری نخستین کارگاه های آموزش مستند‌سازی حرفه‌ای بود. نوعی تلاش در بسترسازی و پی سازی برای پی افکندن بارویی که همواره به آن نیاز داشته‌ایم. بخصوص با ارزیابی برنامه‌ی تدریس دانشکده ها در زمینه‌ی مستند سازی. این که بیایی و بکوشی از یک‌سو تعبیر و معنی درست اثر مستند رادر اذهان جوانی که چشمشان به فرهنگ لغات تلویزیون است؛ تا آنها را به درک درست یک اثر مستند برساند؛ و تو خوب می‌دانی که تلویزیون چه تفسیر آشفته؛ مغلوط و نادرستی از این اصطلاح دارد. جدای از این با استقبال غافلگیر کننده‌ای که از این امر شد؛ ابعاد واقعی این نیاز خود را بیش از پیش در اذهان نشاند. وقتی پس از برگزاری موفق کارگاه، با برگزاری کارگاه های بیشمار دیگری روبرو شدیم، ابعاد واقعی این نیاز، خود را بیشتر به ما شناساند. اما از این رهگذر یک شادمانی و یک نگرانی زائیده شد. شادمانی از توفیق در شناخت یک نیاز عاجل سینمای مستند ایران، و نیز شادمانی از استقبال مستند سازان سینمای ایران از این امر، و نگرانی از این که می‌دیدی برخی نهادها و افراد، بخاطر عقب نماندن از قافله، به برگزاری کارگاه های دیگری اقدام نموده‌اند. برنامه‌‌ی سطحی این کارگاه‌ها بر این نگرانی می‌افزود که این رونوشت های نابرابر، آنچنان در جامعه‌ی تشنه‌ی ما رواج یابند که اصل و ماهیت آموزشی کارگاه های مستند سازی را لوث نمایند.

انتشار کتاب مقدمه‌ای بر سینمای مستند تلویزیونی که آقای محمد تهامی‌نژاد به فارسی ترجمه، و توسط انتشارات سروش منتشر کرده‌اند؛ یکی دیگر از آن رخدا های خوب سینمای مستند ایران در سال گذشته بود. ایکاش ترجمانی از این دست که ما را بیش از پیش با سینمای مستند روز جهان آشنا می‌کنند، در عنوان های بیشتر ومتنوع تری منتشر شوند؛ تا وجه دیگر آموزش مستند سازی نیز رشد یابد. وجهی که غنای خود را از تعدد عنوان‌ و موضوع‌های ترجمه شده می‌گیرد. برای ما که سالها از رخدادهای تحولی سینمای مستند غرب به دور بوده‌ایم، ترجمه‌ی آثار روز سینمای مستند جهان دریچه‌ای به افق های تازه‌ای است، که می‌تواند مسیر سینمای مستند ما را به شاهراه های جهانی پیوند زند.    

مایلم از گشایش سالن سینمایِ مرکز گسترش سینمای مستند، اگر در عمل به نمایش انحصاری آثار مستند بپردازد، به عنوان حادثه‌ای مهم یاد کنم. لیکن از آنجا که هنوز چند و چون برنامه نمایش این سالن اعلام نشده است؛ به همین بسنده می‌کنم که بگویم فعلاً مبارک است؛ تا ببینیم بعد چه می‌شود.

2 – وقایع بد برای سینمای مستند در سال 1385

بد‌ترین واقعه، می‌تواند عدم وفاداری به تعهدی هم باشد که نهادها یا افراد ذیربط در قبال گسترش سینمای مستند دارند. از تلویزیون گرفته تا نهادهای ریز و درشتی که حول معاونت سینمایی وزارت فرهنگ و ارشاد‌اسلامی سازمان داده شده‌اند. مشاهده‌ی اینکه ببینی این مسئولان سوداهای دیگری در سر دارند، که چندان با مسیر تعالی سینمای مستند ما همخوانی ندارد. انسان را نومید می‌کند. امسال نیز مانند سالهای پیشین به پایان رسید و ما همچنان از آگاهی بر سیاست ها معاونت محترم سینمایی – که حقیقتاً به اعتلای سینمای مستند می‌اندیشند – محروم ماندیم. تنها در سالهای قبل، یک دوره شاهد دفترچه‌ای بودیم که بیانگر سیاست های دولت در قبال سینمای مستند بود؛ لیکن بلانتیجه ماندنش و عدم تداوم انتشارش در سالهای بعد، ما را با پرسشهای بسیاری تنها گذاشت. چرا معاونت محترم سینمایی از ورود به این مقوله ابا دارد؟ و اگر صحبت ابا در میان نیست، چرا به سینمای مستند، همچون پاره‌ی جدی سینمای ملی – که این روزها باعث گرمی بازار خیلی ها شده است. – نگریسته نمی شود.

در ادامه‌ی این بی توجهی، اقدام غیرمتعارف دبیر بیست و پنجمین جشنواره‌ی فیلم فجر، و اعمال نظر آشکارش در حوزه‌ی انتخاب و داوری مسابقه‌ی مستند، به‌سود نهادی دولتی، قرار دارد که نتیجه‌ی منطقی چنان بی‌اعتنایی محسوب می شود. رخدادی بدتر از اینهم می توان سراغ داشت؟

3 – بهترین فیلمهایی که امسال دیدید.( 3 تا 5 فیلم )

راستش حافظه‌ی بسیار بدی دارم، بنابراین از نزدیک شروع می‌کنم و به دور می روم، از آخرین فیلم مستندی که دیدم و مرا جذب کرد، بنابراین ترتیب، ترتیبِ دیدن است، و نه اهمیت فیلمها:

 الف – درخت‌ پارسیک ( حسن نقاشی)

ب  - آقای‌هنر ( رضا‌ بهرامی‌نژاد)

پ -  راند 205 ( حامد خسروی)

ت   - طول خط(مهرداد خزیمه)،

ث – افسانه‌ی آزادی(مجتبی‌ اسماعیل‌زاده)

4 – مهمترین آدمها در سینمای مستند سال 1385

- منوچهر طیاب( ساخت فیلم و انتشار کتاب دریای پارس )

منوچهر مشیری( طراح و مدیر پیگیر و سمج برگزاری نخستین کارگاه مستند سازی )

- هیأت مدیره‌ی انجمن مستند سازان سینمای ایران( محبوبه‌ی هنریان، غلامرضا کتال، مجتبی میرطهماسب، رحیم‌ مرتضی‌وند، سعید تارازی)

- محمد تهامی‌نژاد( انتشار کتاب مقدمه‌ای بر مستند تلویزیونی و تعدادی مقاله‌ی منتشره)

- پیروز کلانتری و روبرت صافاریان( پایگاه اطلاعاتی پیک مستند)

- ارد عطارپور( تهیه کنندگی مجموعه‌ی بیست شب)

ناصر صفاریان(طراحی و مدیریت اجرایی هفته‌ی فیلم مستند 5 + 16 

5 – خواست و آرزویتان برای سینمای مستند در سال 1386

نهادینه شدن سینمای مستند، آنچنان که هویت وشأن والای فرهنگی و مستقل خود را بازیابد، آنچنان که  معاونت محترم سینمایی به صورتی شفاف و صریح سیاستهایش رادر قبال آن اعلام کند، تا بیش از این ملعبه‌ی دست سیاست بازان فرهنگی قرار نگیرد.   

 برگشت به صفحه اصلی ...