|
30 آبان 1388 عکس ناتمام بهمن جلالی بومی ماندن و جهانی شدن
مازیار فکری ارشاد
" عکس ناتمام بهمن جلالی" را به دشواری می توان در رده مستندهای زندگی نامه ای درباره یک شخصیت فرهنگی جای داد. اما این فیلم مستند می کوشد در حد امکان و توان به تمامی زوایای یکی از نامدارترین عکاسان ایرانی بپردازد. فیلم با متنی نوشتاری، فرازهایی از زندگی بهمن جلالی را به تماشاگر معرفی می کند. سپس جلالی کارنامه دوره دبیرستان خود را که نمرات چندان درخشانی هم درآن به چشم نمی خورد می خواند. بهمن جلالی روی تصاویری از کلکسیون دوربین های عکاسی اش از شود خود نسبت به عکاسی می گوید. در ادامه جلالی زندگی نامه خود را که با تدوینی موازی روی برخی از عکس های مهمی که گرفته بازگویی می کند. اینکه چرا عکاسی اجتماعی را به عنوان رویکردی متاثر از جریانات چپ دانشجویی در پیش گرفته و دنیا را از دریچه لنز دوربین چگونه می بیند. در اینجا لحن فیلم زیاده از حد ستایشگر است و گویی فیلم محو سوژه خود شده است. پس از نمایش تصاویری از نمایشگاه مرور آثار جلالی در بارسلون به سال 1386 وارد جنبه ای تازه و کمتر اشاره شده از زندگی جلالی یعنی نسبت دور خانوادگی اش با صادق هدایت می شویم. جلالی هدایت را به عنوان روشنفکری تمام عیار تحسین می کند. بعد تصاویری از پروژه عکاسی خانه صادق هدایت و سرنوشتی که بر این خانه رفته می بینیم. ناگاه جلالی در میانه فیلم برمی آشوبد و از سخن گفتن درباره هدایت به دلیل نسبت خانوادگی طفره می رود. در ادامه به بخش مهمی از دوران عکاسی جلالی یعنی روزهای پیش از پیروزی انقلاب اسلامی می رسیم و عکس های مهم او از آن دوران را می بینیم. جلالی در این بخش بر موضوع حذف عکاس از زمینه و پس زمینه عکس و بحث عکاس در جایگاه مولف اثر هنری تاکید می ورزد. در بخش بعدی به جنگ ایران و عراق و عکس های جلالی از روزهای جنگ می رسیم که فیلم و دراینجا شبیه یک مصاحبه ژورنالیستی عمل می کند. پروژه بوشهر سال 86 و همراهی دوربین با جلالی حین عکاسی از کوچه پس کوچه های شهر و بعد تعدادی از فریم های گرفته شده را به تماشا می نشینیم. سپس نوبت به مجموعه کولاژهای عصر قاجار مربوط به مجموعه تصویر خیال می رسد. جایی که رویکرد ویژه جلالی به عکس و عکاسی بررسی می شود. در بخش نهایی جلالی مشغول آماده سازی عکس های نمایشگاه انفرادی خود که با عنوان " به احترام تاریخ 165 ساله عکاسی ایران" در سال 86 به نمایش در آمد. فیلم حالات خصوصی عکاس چون خشم، غم، شادی و سرگشتگی را با ظرافت به تصویر کشیده است. "عکس ناتمام بهمن جلالی" اثر کامل و جامعی نیست، اما قطعاً تصویری شفاف تر از گذشته یکی از چهره های مهم فرهنگ و هنر معاصر ایران به دست می دهد.
نقد دیگر فیلم های مستند به نمایش در آمده در سومین جشنواره سینما حقیقت: دهکده جهانی / امیر جغتائی قاب سرد / حامد خسروی قلب من پر از عروسک است / بهروز غریب پور چراغی كه روشن شد / بابك بهداد هشت بهشت / ستاره سماوی خاک حافظه / مسعود امینی تیرانی مسیر بودن / كاوه بهرامی روز پایان / نرگس آبیار وایو / مینا مشهدی |
|
|