چرا "همه مادران من" از بخش مسابقه جشن مستند حذف شد؟

 دیدن یا ندیدن

محسن استاد علی مخملباف

11شهریور جشن مستند سینمای ایران بود. هفته گذشته لیست نهایی فیلم های راه یافته به بخش مسابقه منتشر شد و متاسفانه نام فیلم "همه مادران من" ابراهیم سعیدی به چشم نمی خورد. اول کمی متعجب شدم که شاید اصلا سعیدی فیلم را به جشنواره ارائه نکرده،شاید فیلم دارای اشکال فنی برای نمایش بوده، شاید هیات انتخاب میخواسته با کارگردان مزاح کند و هزاران شاید دیگر. اما وقتی علت اصلی را از افراد مختلف جویا شدم، متوجه شدم که فیلم به یک دلیل شگفت انگیز از داوری کنار گذاشته شده: این اثر به دلیل داشتن تهیه کننده ای خارجی به بخش مسابقه راه نیافته است. اینکه در سال نوآوری وشکوفایی هستیم و آقایان این حرکت خلاقانه رااز کجا در آورده اند، سوالی است که از خودشان باید پرسید؟ ولی سوال اصلی این است: مگر چند فیلم در سینمای مستند این مملکت ساخته میشود که قواعد این سینما را به درستی رعایت کرده باشد ؟ چند فیلم در این چند سال اخیر دیده ایم که تا این حد تاثیر گذار بوده و در نهایت باعث خستگی تماشاچی نشده باشد ؟ چند مستند ساز فرصت این را دارند که موسیقی فیلم شان را به صورت حرفه ای و ارژینال کار کنند ؟ چند فیلم مستند را میتوان یافت که تصویر برداری ، تدوین و صداگذاری بی نقص یا بهتر بگویم کم نقصی داشته باشد؟ فیلم را به دلایل متفاوت فنی ومحتوایی میتوان ستود ولی غرض از این نوشته نقد آن نیست که از حوصله این متن خارج است . اما جالب اینجاست، که بالاخره متوجه نشدیم، کار کردن با تهیه کننده های خارجی و شبکه های غیر وطنی امری است پسندیده یا مذموم؟ اگر کارکردن با شبکه و تهیه کننده های برون مرزی در کارنامه کارگردان مایه افتخار است، پس چرا جلوی  این فیلم را میگیرید و آن را قلع و قمع میکنید؟ اگر بد است پس چرا به محض ارتباط با یک شبکه خارجی ، این چنین در بوق و کرنا میکنید که فلان کردیم و بهمان؟ لطفا" تکلیف خودتان را حداقل با خودتان روشن کنید ؛ ما این دم خروس را باور کنیم یا قسم حضرت عباس شما را؟ اگر حافظه تان یاری کند، همین چند سال پیش بود که تعدادی مستند ساز برای شبکه آرته فرانسه فیلم تولید کردند؛ مطرح ترین آن فیلمها " آقایان پرنده" ( رضا بهرامی نژاد) بود. چطور است در آن زمان این فیلم را که از قضا، دوستش هم داریم ، حلوا حلوا میکردید و مثل رگبار جایزه نثارش میکردید؛ حالا کارکردن با آن ورآبیها عیب شده است؟ من نمی فهمم این قوانین من در آوردی و خلق الساعه چگونه وضع میشود؟  "همه مادران من "سال گذشته به همین دلیل کذایی از دید داوران جشنواره فجر نیز پنهان ماند، اما خدا  فجری ها را خیر دهد که لااقل اجازه دادند فیلم به نمایش در آید. انجمن مستند سازان و تهیه کنندگان مستند که متولیان این جشن هستند و داعیه صنفی بودن، مستقل بودن و نگاهی غیر دولتی را دارند، چرا اینگونه کردند؟

در پایان ذکر این نکته حائز اهمیت است که سالهاست  این بحث پیش آمده که هیات انتخاب مسولیت دشوارتری نسبت به هیات داوری دارد، چرا که در صورت بروز هر گونه خطایی، هیات داوری فرصت تشویق را میگیرد و هیات انتخاب فرصت دیده شدن را. و چه چیزی به اندازه یک فرصت نمایش ، حتی خصوصی و حتی برای داوران خانه سینما ، برای یک فیلم ساز مهم تر است ؟ پس بد نیست که در انتخاب هیات انتخاب کمی معقولانه تر عمل کنیم. در حال حاضر که  در زمان دولتی به سر میبریم که عدالت از در و دیوار آن جاری است، لطف کنید کمی نگاهتان را مهربانانه تر کنید و اینقدر نا عادلانه حکم صادر نفرمایید .

شهریور 87

 

[صفحه اصلی] [مقاله] [گفت و گو] [جهان] [تجربه] [نقد] [ما] [اشتراک] [لینک]